Skip to main content

JUDAH DAN IN MINUNG AH SUAL (SIN) UMH AWM?

The Fall of Man (1628-1629) by Rubens

Sual (Mirang in Sin) tihnak heh Christian zapui in kin sangdan tu minung hmasaber Adam le Evi (Eve) in Pathian in ai tuh lo in relhnak thingthai ai hnak in minung heh nu songin kin te pah sual (sin) nai cia in suak in sang ii. Cia minung kin ihnak in telhnak sual heh Mirang in Original Sin ti ii.

Hemi Original Sin doctrine hampanhnak thu zong fangin Saint Agustine (354 AD - 430 AD) in amahte san ah mipui te cuuk de ti ii. Cia doctrine heh Bible song ai Genesis 3:17-19 ai thu sirhsan ii.
Christian te in kin sanghnak thu hampui ber kin langhnak ber khiah Jews (Judah miphun) ai laibu hlun Bible song ai ii. Cia Bible nai hmasaber te Jews miphun te in Christian tam sawn in sanhngak original sin thu ciah sang ve awm tihnak ruat kul ngai ii.
Jewish Virtual Library website (https://www.jewishvirtuallibrary.org/) sik fangin minung ciah a nu songin te pah in sual nai cia tihnak sang lo thu le lungkhim lo thu fiang ngai in ngan ii. Jews te sangdan in minung heh he laivum ah sual (sin) nai lo in, fel cia in te ii.
Jews sangdan in minung in a pha lo lam sawn ril de hnak sawn khiah sual (sin) ti ai, minung in thil kin daih ze hnak, duhhamhnak te sawn khiah sual tiin cuuk dun ii. Cia sual heh Hebrew pon in yetzer hara (the inclination toward evil) ti ii.
Jews mi MSc in Medical Cubernetics ngah tu Philosophy le Kabbalah in PhD ngah tu Dr. Laitman in sual (evil) tihnak hetin rel ii.
"Sual tihnak tu minung ai thinlung songin mah hrang ian ruathnak in mi vum ah lar ruaihnak khiah ii"
(evil is the revelation of a person’s egoistic attitude to others)
Jews sanghnak laibu tam ngai umh ai, amah te sirhsan ber hnak thu khiah laibu in nganhnak tam ngai nai ii. Cia te tu:
1. Torah (Moses in nganhnak laibu 5)
2. Psalms (Tehillim)
3. Megillah (Book of Esther)
4. Mishnah
5. Talmud
6. Zohar/Kabballah
7. Mishneh Torah
8. Shulchan Aruch (Code of Jewish Law)
9. Siddur (Prayerbook)
10. Tanya
Jews te sanghnak sirhsanhnak laibu te khiah phan takin siik fangin Christian te in kin linghnak le ruathnak thawn a dang ze ii.
Minung in bawnhnak in sualhnak le khelhnak in luat tuhin, Pathian in ngaithiam tuhin Mosi san ai dan bangin ramsa thisan in hibawlhnak in fel leh thai in Jews in sang ii.
Minung ah laivum ah kin suak pah sual (original sin) umh lo i maanin Jews te sanghnak ah cia sual in luat tuhin Zisuh (Yeshua) kul lo, sang kul lo in umh ii.
Sual (sin/evil) thu ah Jews le Christian kin sanghnak bangdun veng lo hnak in kin Pathian bia dan le Pathian kin sangdan a bangdun thil lo tihnak ruat pha tam ngai ii.
Reference:
5) The Fall of Man drawing (1628-1629) by Rubens Facebook ai i nganhnak: https://www.facebook.com/SalaiTluangKipThang/posts/3040500342831687

Comments

Popular posts from this blog

TUNTENG KAWLRAM POLITICS RUATLANGIN

Aung San in Burma ram ding tuhin Chin, Kachin le Shan miphun te sawm in Panglong Agreement ciah 1947 kum ah sign tlang ii. Cia ben, rampum huap Election nai ai, Aung San in konghoihnak party AFPFL (Anti- Fascist People's Freedom League) in nehhnak co ai, ramuk tuh dan Danhampui (Costitution) thar bawn tlang ii. Aung San tu 1947 July hla ah mah le cabinet pervo nai veksen tluk ciah rek tuar lio ii. Aung San umh lo hnua 1948 kum January 4 nia ah Burma ram independent ngah ai, Aung San in bawnhnak Danhampui ciah hmang cih ai, ciah heh 1947 Constitution tiin ko ii. General Ne Win in 1962 kum ah ralkap hmangin dinglai cozah lon lio ai, 1947 Constitution ciah lon lio ii. Cie pah Ne Win in cozah thar Revolutionary Council ding ai, cia hmangin kum 12 Kawlram uk ii. Kum 12 cetin uk hnua ah Ne Win in 1973 kum ah amah daihdan in rampum huap lungkhimhnak bawn ai, cia lungkhimhnak in 1974 kum ah cozah thar BSPP (Burma Socialist Programme Party) ding ai, cia party hmangin Ne Win in Kawlram pehzo...

Pawlkom naper kin cak thil lo hnak Zanniat dinhmun

Zanniat movement heh kin san ah a thar in nung pan lai ii. Tunhlan ah Zanniat tidun lo in Khua hming cawi in konghoi de ii. Lumbang mi, Locom mi tiin, cetan Falam mi tidun in hlanta upa le konghoitu te in kin hoidan ii. Kin san ah tu mah ihnak miphun dinhmun in konghoi kin kul, mah miphun in naihnak ram huap in Chin ah veksen thawn camran in tel kin kuul tihnak fehpui caan ii hang. Min Aung Hlaing in ralkapdan in Kawlram uk pan pah in mah miphun le ram huap in ram humhim kuul dinhmun kin hleng ii hang. Miphun in dinhnak ram veksen kom in dinhnak Chinram/ Chinland ding kin kuul dinhmun ii. Cia heh Union tiin khai ko ai, Federal State tiin khai ko ii. Zanniat in miphun le ram ca konghoihnak ah mi thawn camran in ding pan ve hang sing. Hlanlai pah Zanniatram huap in konghoidunhnak umh awng lo kin i maanin pawlkom in naperdan thiam lo hnak tam ngai nai ii sing. Zanniat in ralkap (CDF-Zanniatram) ding hang. Zanniatram huap in kilkhawl dunhnak pawlkom ding kuul maanin ZAB (Zannia...

NINGHIO KUUL

NINGHIO KUUL Zanniat mi khangthar niunawn te hmu fangin konghoitu nailo tuu rual bang ii sing. Zanniat mi heh kin ninghio kuul roh. 1948 kum an Burma ram ding hnua i uham tian, 2020 kum lam tian in Zanniat tihnak miphun heh Zanniatram ah konghoi dunhnak pawlkom nai lo ii. Kin san tian ai kin ling thilhnak tu Bawhlung pawlkom ii, cia rin Run-hlang Bawhlung Pawlkom (RBP) ii. Cia hlan lam ah Run-hlang Siatton in ding awng ti ii. Run-hlang in huap lo hnak te  Lumbang khua tlang lam ciah Sakta ti ii. Sakta le Hlangta tiin kin san tian in remdun lo hnak thu nai bial ii. Zanniat miphun po hmun khua le ram, Zanniatram tu Zanniat hming in ding hnak, Zanniat hming in konghoi dun hnak pawlkom le committee pakhat niu rin umh lo ii. Kum 70 luan lam tian in Zanniat hming in konghoi dunhnak, thu rel tlang thilhnak zai khai umh lo. Mah khua niuniu in ding sio ai, khua khat le khua khat zuamdunhnak, cozah lam thil ti ben deuh te in amahte khua hrang ian ruat in thil bawn thu te za pha t...