Skip to main content

Zaimaan Zanniat mi in i cang?

I naupang lai ah i pa in Taisun pon in i pon ai i nu in Balai/Laizo (Falam) pon in i pon ii. I tlangval hnua lam tian in Zanniat pon pong hmang awng lo ing. I naupang lai ah Lingsuh (Tihang) khua ai i pa unau le songkhat te tlawn de fangin amahte hnen in Zanniat pon za de ing. Amahte in Zanniat in i pon ai Falam pon in sawn de ing.

Mi tam ngai in miphun tihnak tu pa le pu lam in kenghnak in rel ii. I pa in Taisun pon in i pon maan Taisun mi in vuah dun de ing. Taisun mi in ruat dun napui hiang ai mi te sik fangin Falam pon hmang in khangso sawn le mi lak ah laikal ben sawn in hmu in Falam mi ti dun de ing.
I pa hnen in:
Vaikhat tu Pu Ro Za Thang in i pa heh Zanniat mi ii tiin i rel awng ai, i aican in i pa zawt awng ing. I pa in Zanniat song ai Laizo hin kin i thu le Taisun in kin upa te uk maan Taisun pon hmang in kin cang thu com niu in i rel ii. I pa tu tlawng phunsang kai lo i maan thule umhdan i daih bangin i rel ben ve lo ii. Cetin Falam mi ngai in i nung de hnak i pa hnen in Zanniat mi kin i thu i ling pah Zanniat thu zong zianzo ingkhaw Zanniat pon hmang te khiah hlanlai ah mi hmingthang te umh awng thu te, Falam peng ah Khrihfa i hmasa ber thu te mi hnen in ling ing.
Zanniat i maan tha i so roh awng:
Falam peng ah Zanniat miphun umhnak ram konah ii tiin mi hnen ah zawt kongin Falam peng ramzuk heh computer ah sik in Zanniat khua i linghnak te cia zuk ah dah zianzo kongin ram kau ngai tihnak hmu ngah ing. Pu Albert Sanglyen in vai khat tu Zanniat Yahoo E-mail group ah Stephenson in 1943 kum ai nganhnak Falam peng ukdan ramzuk hlat awng ai, cia zuk heh Falam peng ramzuk vum ah dah in sik fangin Zanniat umhnak ram khiah ram kau ngai ii tihnak hmu fangin miphun pui in ding tlak in hmu in Zanniat mi ihnak i lingdun maan tha i so roh awng ii.
Ancestral Land of Zanniat Indigenous people in Chin hills

Zanniat in i thangnau:
Zanniat in ram kau ngai nai thu ruatin Zanniat in konghoidun tlak in ruatin Zanniat pon zir cop in pong pan ing. Zanniat mi lakah tlangleng pan ing. Zanniat in pawlkom dinghnak ah tel i kul in ruat in pawlkom le committee dangdang ah tel ing. Cia lakin vaikhat tu Delhi ah Lumbang Ram Mawi le Zanniat Tluanthu tihnak laibu heh rualpui te hnen ai siar nga awng ing. Thupui ngai in ruatin computer ah a song ai tluanthu nganhnak te khiah siar leh thil tuhin ngan leh ing website tian ah sik thil in dah ing. He Zanniat tluanthu i siar pah tu zaimaan hlanlai pah tuntian miphun in tungding thil lo, konghoihnak nai thil lo thu te thu tam ngai ruat kul in i cang kio ii. Zanniat tluanthu sik fangin upa te hnen in ling pha umh de lo hnak hlanlai ai Zanniat heh raal neh lo maan sal in umh thu te, siah le lukhawng pe kul in kum 100 lai umh awng thu te, siar ngah ing. Cia thu heh Cary & Tuck in Chin Hills Vol-1 ai thula nganhnak te thawn i siik fangin Mirang in Zanniat in ngan lo napui a song ai Taisun (Tashon) ram le ukhnak te khiah Zanniat ram i thu te ling ngah fangin Zanniat mi heh Sal (Slave) miphun kin i thu te, hlanlai ai ukhnak le konghoihnak maan kaimah san tian in Zanniat pon hmang te tlanglengdan le umhdan te i sik fangin miphun nau le mithmai nai lo miphun bangin kin umh ai, mi te konghoihnak le mi te mitmai sik in kin umhdan te i hmu fangin tha i nau ruangro awng ii.
Miphun in tung tento:
Mah ihnak miphun heh thilri bangin lon thil lo, hlum thil lo tihnak tam ngai ruat ngah ing. Zanniat mi song in mifim le mithiam, milian tam ngai napui miphun in koghoidunhnak umh lo maan miphun in konghoihnak nai ben te daihdan le konghoihnak ca phahnemhnak sawn in umh sio in hmu de ing. I tesinfa te tian in miphun nau thinlung nai tuh hlen ruatin miphun cawisang kul in ruatin miphun hrang tung tento heh thil sual i lo in ruatin, khangsohnak sawn in ruatin tung tento zuamhnak i nung hlen ii.

Comments

Popular posts from this blog

HISTORICAL HEGEMONY, TRIBAL LINEAGE, AND MODERN DISUNITY IN CHINLAND

REPORT: HISTORICAL HEGEMONY, TRIBAL LINEAGE, AND MODERN DISUNITY IN CHINLAND - by Salai Tluang Kip Thang Topographic view of Falam Township of Chin hils on Google Map, May 11, 2026. I. Historical Expansion and the Rise of the Tlaisun Hegemony (18th–19th Centuries) The roots of today’s geopolitical and tribal tensions in Chinland can be traced to the expansion of the Tlaisun (Tashon) chiefdoms during the 18th and 19th centuries. Centered in present-day Falam, the Tlaisun established one of the most influential powers in the Chin Hills through aggressive military expansion, tribute systems, and slave-raiding economies. At the height of their influence, Tlaisun authority extended beyond modern Falam into the Lushai Hills (present-day Mizoram), parts of Manipur, and the Chindwin River lowlands, including areas such as Minkin and Mawlaik. This expansion transformed Falam into the dominant regional power long before British colonial intervention. The old Fahlam dynasty, prior to the British ...

NINGHIO KUUL

NINGHIO KUUL Zanniat mi khangthar niunawn te hmu fangin konghoitu nailo tuu rual bang ii sing. Zanniat mi heh kin ninghio kuul roh. 1948 kum an Burma ram ding hnua i uham tian, 2020 kum lam tian in Zanniat tihnak miphun heh Zanniatram ah konghoi dunhnak pawlkom nai lo ii. Kin san tian ai kin ling thilhnak tu Bawhlung pawlkom ii, cia rin Run-hlang Bawhlung Pawlkom (RBP) ii. Cia hlan lam ah Run-hlang Siatton in ding awng ti ii. Run-hlang in huap lo hnak te  Lumbang khua tlang lam ciah Sakta ti ii. Sakta le Hlangta tiin kin san tian in remdun lo hnak thu nai bial ii. Zanniat miphun po hmun khua le ram, Zanniatram tu Zanniat hming in ding hnak, Zanniat hming in konghoi dun hnak pawlkom le committee pakhat niu rin umh lo ii. Kum 70 luan lam tian in Zanniat hming in konghoi dunhnak, thu rel tlang thilhnak zai khai umh lo. Mah khua niuniu in ding sio ai, khua khat le khua khat zuamdunhnak, cozah lam thil ti ben deuh te in amahte khua hrang ian ruat in thil bawn thu te za pha t...

DAWNGPUI (New Year)

Since ancient times, long before the existence of mainstream calendars like the Gregorian Calendar, a distinct tribe called the Zanniat has celebrated a tradition known as Dawngpui . This annual festival, passed down through generations, marks the beginning of a new year. Among the Chin ethnic groups, many tribes celebrate a harvest festival every year. Most tribes, however, do not have a specific date for their celebrations. For the Zanniat tribe, the first day of the new year has been consistently marked by the full moon in October, according to the Gregorian Calendar. In 2024, October 17th is especially significant as the Hunter's Supermoon—the largest full moon of the year—rises, making this year's Dawngpui celebration even more meaningful. One particular tribe claims that their harvest festival should be recognized as the Chin New Year. However, their ancestral tradition lacks a specific day that marks the beginning of the year. Given the precision ...